Pomost nad jeziorem bez pozwolenia – co robić, gdy przychodzi pismo z Wód Polskich?

⚓

W ostatnim czasie Wody Polskie masowo kontrolują pomosty nad jeziorami. Właściciele lub użytkownicy małych, amatorskich pomostów wędkarskich i rekreacyjnych dostają pisma z wezwaniem do:

• zawarcia umowy użytkowania gruntów pokrytych wodami,
• uzupełnienia dokumentów,
• legalizacji urządzenia wodnego,
• albo… przygotowania się na nakaz rozbiórki.

Najczęściej chodzi o małe pomosty wędkarskie, stawiane „od zawsze”, bez papierów.

Spokojnie, nie każde pismo oznacza automatyczną rozbiórkę, ale trzeba działać rozsądnie i w odpowiedniej kolejności.

Co to jest pomost w świetle prawa?

Pomost = urządzenie wodne (art. 16 pkt 65 lit. i Prawa wodnego).
To oznacza, że zawsze podlega Prawu wodnemu (Wody Polskie).

Pomost stały a pływający

Kluczowe jest rozróżnienie: pomost stały (na palach/słupach, trwale związany z gruntem) oraz pomost pływający (na pływakach, bez trwałego posadowienia).
Pomost stały co do zasady wchodzi równolegle w Prawo budowlane (wymaga zgłoszenia albo pozwolenia, zależnie od parametrów) i w Prawo wodne (zgłoszenie/pozwolenie wodnoprawne). Pomost pływający zazwyczaj nie uruchamia procedur budowlanych, ale nadal podlega Prawu wodnemu, czyli formalności w Wodach Polskich pozostają obowiązkowe.

Kiedy pomost można zalegalizować „najłatwiej”?

Najlepsza sytuacja:

• długość do 25 m
• szerokość do 3 m
• wysokość do 2,5 m
• służy do wędkowania i/lub rekreacji,
• nie zmieniano linii brzegowej i nie dosypywano gruntu
• nie wycinano trzciny (albo minimalnie)

Taki pomost:

• nie wymaga pozwolenia na budowę, ale wymaga zgłoszenia budowy (prawo budowlane),
• oraz wymaga zgłoszenia wodnoprawnego (prawo wodne).

Co oznacza pismo z Wód Polskich?

To nie jest jeszcze kara ani nakaz rozbiórki. To wezwanie do wykazania, że:

• jesteś właścicielem pomostu albo masz do niego prawo,
• pomost da się objąć umową użytkowania gruntu Skarbu Państwa,
• urządzenie może być zalegalizowane.

Nie ignoruj tego pisma – brak reakcji to najkrótsza droga do decyzji o likwidacji.

Co zrobić krok po kroku?

KROK 1 – ustal stan faktyczny

• zmierz długość i szerokość pomostu
• sprawdź:
  • czy była dosypywana ziemia,
  • czy była wycinana trzcina,
  • od kiedy pomost istnieje (orientacyjnie)

KROK 2 – odpowiedz na pismo

W terminie (zwykle 28-30 dni):

• wyślij odpowiedź,
• wskaż, że:
  • pomost ma charakter amatorski / rekreacyjny,
  • służy do wędkowania,
  • nie zmienia istotnie stosunków wodnych,
  • wnosisz o możliwość uregulowania stanu prawnego.

Nie przyznawaj się pochopnie do robót ziemnych, jeśli nie masz pewności.

KROK 3 – przygotuj dokumenty (minimum)

Najczęściej wymagane:

• mapa ewidencyjna lub zasadnicza z zaznaczonym pomostem,
• wypis z rejestru gruntów (działka wodna Skarbu Państwa),
• oświadczenie o sposobie i celu użytkowania pomostu,
• dokument potwierdzający prawo do nieruchomości przyległej.

KROK 4 – wniosek o legalizację urządzenia wodnego

Składany do Wód Polskich (Zarząd Zlewni).

Opłata legalizacyjna (Prawo wodne): 6 372,27 zł – stała kwota (2025r.)

To najważniejsza różnica, o której wiele osób nie wie: legalizacja w Wodach Polskich to nie to samo, co legalizacja według Prawa budowlanego w PINB.

Kiedy robi się naprawdę drogo?

❌ Pomost powyżej 25 m

Wtedy wchodzi Prawo budowlane oraz opłata legalizacyjna liczona jest „budowlanie” i sięga setek tysięcy złotych.

W praktyce: rozbiórka i budowa od nowa bywa tańsza niż legalizacja.

Zmiana linii brzegowej i trzciny – największy problem

To są elementy, które bardzo komplikują sprawę i mogą uruchomić:

• dodatkowe pozwolenia,
• postępowanie środowiskowe,
• a nawet odpowiedzialność wykroczeniową.

W praktyce: im mniej ingerencji w brzeg, tym większa szansa na legalizację.

Czy pomost może stać się „legalnie mój”?

Tak – jeśli:

• zostanie zalegalizowany jako urządzenie wodne,
• podpiszesz umowę użytkowania gruntu pokrytego wodami Skarbu Państwa z Wodami Polskimi,
• będziesz płacić coroczną opłatę.

Pomost nie daje własności gruntu, ale daje możliwość legalnego użytkowania.

Najważniejsze rady praktyczne

• nie ignoruj pism
• nie działaj emocjonalnie
• nie składaj pochopnych oświadczeń
• najpierw legalizacja wodnoprawna, potem reszta
• pomosty stałe – prawo wodne i prawo budowlane
• pomosty pływające – prawo wodne
• przy małych pomostach – walcz o kwalifikację do zgłoszenia

Niniejszy artykuł ma charakter ogólny. W zależności od parametrów pomostu, zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (MPZP) lub położenia na obszarze chronionym (np. Natura 2000), procedura może wyglądać inaczej. W każdej sytuacji warto sprawdzić wymagania w swojej gminie, starostwie powiatowym oraz we właściwej jednostce Wód Polskich.

⚓